ieniemienieblogmuis

blogt over van alles en nog wat

Brief aan Derk

4 reacties

4 maart 2016

Dag Derk,

Eigenlijk wilde ik beginnen met ‘Hoi Derk’, maar dat was vast onbekend en ongepast in jouw tijd. Misschien was ‘Moi Derk’ beter geweest, want je was natuurlijk een Groninger en Groningers zeggen ‘Moi’. Derk had ik ook vast niet mogen zeggen, want je bent mijn oudoom en dan moet ik eigenlijk oom Derk en natuurlijk ook u zeggen. Sorry, maar in mijn hoofd ben je altijd gewoon Derk geweest en dat zal je ook altijd blijven.

De eerste keer dat ik hoorde van jouw bestaan, zal ergens in of rond mijn puberteit zijn geweest. Opa Sappemeer, jouw broer Arend, vertelde graag over vroeger aan een welwillende toehoorder en die vond hij in zijn oudste kleindochter.

Hij vertelde over het overlijden van zijn moeder en zijn zusje, ook jouw moeder en jouw zusje. Hij vertelde over het armenhuis en jullie stiefmoeder en hij vertelde slechts één keer over jou. Jij was in de oorlog de fout ingegaan. Iets met zwarte handel. Je was opgepakt en had in de bak gezeten. Je was overleden in Amsterdam en opa en oude opa -jouw broer en jouw vader- waren samen naar jouw begrafenis geweest.

Na zijn bekentenis sprak hij er met mij nooit weer over, maar jij verdween nooit meer helemaal uit mijn gedachten. Ik was immers een oudoom rijker.

Opa’s oudste dochter Rika -mijn mama- sprak nooit over jou en van zijn jongste dochter Lammy -mijn tante- weet ik pas sinds kort dat jij binnen het gezin van je broer werd doodgezwegen. Er mocht niet over jou gesproken worden: je was het zwarte schaap van de familie. Lammy vertelde ook dat ze ooit een bericht van jouw overlijden had gezien die met de geboortedag van haar broertje Piet had te maken en dat het overlijdensbericht mogelijk geplaatst was door jouw verloofde.

Vandaag ben ik samen met mijn man Pim naar het archief in Amsterdam geweest en ik weet nu veel meer over jou, over jouw laatste levensjaren. Thuis gekomen ben ik verder gaan zoeken en heb ik ook nog een telefoontje gepleegd. Alles wat ik te weten ben gekomen, heb ik hieronder puntsgewijs opgeschreven.

  • Op 19 juli 1939 woonde je op de Spuistraat 82.
  • Op 26 september 1940 woonde je op de Weesperzijde (HVO: Hulp Voor Onbehuisden).
  • Op 16 april 1941 woonde je op de Utrechtsestraat.
  • Op 15 mei 1941 ging je naar de Bessemerlaan in Zuilen.
  • Op 27 oktover 1941 had je waarschijnlijk een postbusnummer.
  • Op 22 januari 1942 werd je aan de Weesperzijde (HVO) opgepakt door de politie. Dit was op 19 januari 1942 verzocht. Je werd verdacht van diefstal van geld. Om 14.45 uur arriveerde je op het politiebureau en om 15.30 uur werd je overgebracht naar Utrecht voor een doortransport naar Zuilen.
  • Op 23 januari 1942 stond je ingeschreven op de Weesperzijde (HVO).
  • Je vroeg op 1 juni 1942 een ‘buitenlandsch paspoort’ aan en je hebt dat op of na 11 juni 1942 opgehaald.
  • Op de aanvraag voor het ‘buitenlandsch paspoort’ zag ik voor het eerst in mijn leven hoe je eruit zag. Jouw beroep was toen werkman spoorwegen.
  • Op vrijdag 14 augustus 1942 werd je om 7.30 uur tijdelijk bij de politie in bewaring gebracht. Om 9.00 uur werd je daar afgehaald door de marechaussee. Je was toen grondwerker en woonde tijdelijk op de Weesperzijde (HVO).
  • Op 5 maart 1943 overleed je om 4.40 uur in het Wester Gasthuis.
  • Het Wester Gasthuis was tijdens de Tweede Wereldoorlog de naam van het Wilhelmina Gasthuis.
  • Op de Verklaring van Overlijden staat als doodsoorzaak T.B.C. Pneumonia geschreven.
  • De aangifte van jouw overlijden werd op 9 maart 1943 gedaan door een 16-jarige jongeman.
  • Op 10 maart 1943 werd je op de Noorderbegraafplaats begraven in een algemeen graf (klasse PD). Dat staat op de Opgave wegens Overlijden. Dit werd vandaag ook telefonisch bevestigd door een medewerkster van deze begraafplaats die nu De Nieuwe Noorder heet.
  • Een algemeen graf is een graf dat wordt gedeeld door meerdere personen die geen familiebanden hebben. In zo’n graf worden maximaal drie personen begraven. Na tien jaar worden de stoffelijke resten overgebracht naar het ossuarium (beenderkuil) op deze begraafplaats.

Het zou natuurlijk geweldig zijn als je mij zou kunnen vertellen of alles hierboven klopt. Ik ga nog verder speuren naar sporen van jouw verleden en zal vast nog wel meer te weten komen. Doordat de onderstaande foto op jouw aanvraag voor een ‘buitenlandsch paspoort’ stond, weet ik nu hoe jij eruit hebt gezien.

Foto van Derk

Je hebt een gezicht en een leven gekregen. Het zwarte schaap van de familie? Als ik terugdenk aan de verhalen van opa en zo naar de feiten kijk, heb jij een verre van gemakkelijk leven gehad.

Of het zo moet zijn: één dag voor jouw sterfdag kom ik veel over jou te weten. Morgen, en dus niet op 31 maart is het 73 jaar geleden dat jij overleed. Ik zal aan je denken.

Lieve groetjes,

Je achternichtje

Advertenties

4 thoughts on “Brief aan Derk

  1. prachtig verhaal en een eerbetoon aan Derk

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s